با حضور دکتر محمد اسفندیاری
24 بازدید
نحوه تهیه : فردی
محل انتشار : سایت دانشکده علوم قرانی اصفهان
تعداد شرکت کننده : 0

چهارمین نشست قرآنی پژوهی در دانشکده علوم قرآنی اصفهان برگزار گردید.

به گزارش از روابط عمومی دانشکده علوم قرآنی اصفهان، چهارمین نشست از سلسله نشست های قرآن پژوهی روز دوشنبه مورخ 5/12/92 با حضور دکتر محمد اسفندیاری در دانشکده علوم قرآنی اصفهان برگزار گردید.

مسئول برگزاری سلسله نشست های قرآنی پژوهی در مورد این برنامه گفت: چهارمین نشست قرآن پژوهی با موضوع نهضت بازگشت قرآن باحضور دکتر محمد اسفندیاری در جمع اعضای هیأت علمی ، اساتید و دانشجویان دانشکده علوم قرآنی اصفهان برگزار گردید.

دکتر محمد اسفندیاری ضمن اشاره به فضای حاکم بر جامعه اسلامی در قرون 12الی14 بیان کردند: « در قرن 13و14 بسیاری از کشورهای اسلامی زیر سلطه استعمار بودند و اسلام بسیار ضعیف بود و اسلام حاکم بر جامعه مادون علم، فرهنگ و مکاتب دیگر بود و در قرن 12و 13 پس از دوره صفویه تا پیش از مشروطه اسلام در اوج انحطاط قرار داشت و مسلمانان در عقب ماندگی بسر می بردند و کشورهای اسلامی یا مستعمره بودند و یا تحت قیومیت خارجی و یا تحت سلطه استبداد بودند . قرآن در این دوران حضور تزیینی داشت .»

این پژوهشگر و نویسنده در قسمتی از بیانات خود به اینکه نهضت بازگشت به قرآن یک نهضت اجتماعی بوده و نه علمی  اشاره داشتند و گفتند قرآن باید تبدیل به کتاب زندگی و منبع معرفت شود و از نقش تشریفاتی به نقش تعلیماتی تبدیل شود و وارد صحنه گردد و از جمله سردمدران این نهضت میتوان به سید جمال الدین اسد آبادی و محمد عبده اشاره نمود .

وی همچنین به بیان علامه طباطبایی در جلد پنجم المیزان اشاره داشتند:« ممکن است در حوزه علمیه مجتهدانی تربیت شوند ولی قرآن را از ابتدا تا آخر نخوانده باشند و مشکل این است که مسیری که در حوزه علمیه موجود است از قرآن عبور نمی کند و باید کاری کنیم که حوزه علمیه از قرآن عبور کند .»

ایشان در ادامه از مرحوم استاد محمد تقی شریعتی به عنوان یکی از آغاز کنندگان نهضت بازگشت به قرآن در زمان معاصر اشاره کردند :استاد محمد تقی شریعتی صاحب تفسیر نوین از دانش آموختگان حوزه علمیه مشهد که در سال 1320در مشهد نهادی تحت عنوان کانون نشر حقایق اسلامی را بنا نهادند در دورانی که مارکسیسم و حزب توده و مانیفیست و مدرنیسم جوانان و دانشجویان زیادی را با شعارهای مترقی جذب کرده بودند، استاد شریعتی کوشید تا با جلسات تفسیر در مکان های متعدد و مقالات تفسیری گامی در جهت آشنایی جوانان با معارف اسلام بردارد.

دکتر اسفندیاری همچنین گفت:  آیت الله سید محمود طالقانی نیز همزمان با استاد شریعتی در تهران کار خود را بدون هیچ اطلاعی از فعالیتهای استاد شریعتی شروع کردند و کانون اسلام را تاسیس کردند و حاصل کارهای تفسیری ایشان تفسیر پرتوی از قرآن می باشد که در 6جلد تهیه شده و از لحاظ ادبی و بلاغی منبع مناسبی می باشد و تا سال 1357پرفروشترین کتاب تفسیری به شمار می رفت.

وی سپس به بیان سخنی از آیت الله طالقانی پرداختند :« من از سال1318 از قم به تهران رفتم و شروع به تفسیر قرآن کردم و از طرف مجامع علمی کوبیده شدم که چرا تفسیر قرآن انجام می دهم درحالیکه قرآن باید خوانده شود ، من این فشارها را تحمل کردم که این راه را باز کنم که قرآن برای تحقیق و تدبر است و نه تنها برای خواندن»

دکتر محمد اسفندیاری در ادامه مقایسه ای بین نهضت بازگشت به قرآن و نهضت انجیل گرایی و یا مرجعیت کتاب مقدس در مسیحیت داشتند : در نهضت انجیل گرایی تلاش شد تا از حاکمیت پاپ و کلیسا به سمت مرجعیت کتاب مقدس حرکت شود و سعی شد تا کتاب انجیل به زبانهای دیگر ترجمه شود اما در جهان اسلام روحانیت هیچ گاه مرجعیت را با خود ندانسته و همواره مرجعیت با کتاب و سنت بوده است.

ایشان در ادامه به اسلام شناس ژاپنی ایزتسو اشاره کردند که به19 زبان دنیا آشنایی داشتند و عربی را بسیار مسلط بودند و در ایران نیز به تدریس منظومه سبزواری می پرداختند و فرد برجسته ای بودند که استنباط های بسیار دقیق و والایی از قرآن داشتند.

دکتر اسفندیاری درباب هدف پیشگامان نهضت بازگشت به قرآن به تعبیر جالبی از محمدتقی شریعتی که به گونه ای دیگر در آثار غزالی مصری نیز دیده می شود اشاره کردند، هر چیزی چهارگونه وجودی دارد:ذهنی، لفظی، کتبی و خارجی . مثلا یک چراغ تصورش ذهنی، نوشتنش کتبی، گفتن اش لفظی و بودن و عینیت آن خارجی است و آنچه روشن می کند وجود خارجی چراغ است. نتیجتاً درمورد قرآن حفظ آن ذهنی، خواندن آن لفظی ، کتابت قرآن کتبی و آن چه مهم است وجود خارجی است که همان عمل به قرآن است. غزالی بیان می دارد که مسلمانان مصر به قرائت که وجود لفظی است، مسلمانان ترکیه به کتابت قرآن و مسلمانان مراکش به حفظ قرآن که وجود ذهنی است اهمیت بسیار می دادند و همه اینها مقدمه است برای عمل به قرآن و حفظ ، خواندن و کتابت مقصد است برای رسیدن به مقصود. و باید توجه داشته باشیم که پرداختن به مقصد ما را از رسیدن به مقصود ( عمل به قرآن) باز ندارد.

ایشان در پایان  به سخنی از شیخ طوسی اشاره کردند که به مقتضیات زمان توجه کنید و سعی کنید در برابر مخالفان ادله ای بیاورید در خور زمان و سپس بیان داشتند که نیازهای امروز را بکاوید و رصد کنید و با توجه به مقتضیات زمان کار علمی انجام دهید و هر کدام از شما بکوشید تا بر کاخ دانش خشتی بگذارید و هیچ گاه دچار خودکم بینی نشوید و در بحث نهضت بازگشت به قرآن نیز جای کار بسیاری وجود دارد.

در پایان متذکر می شویم که پنجمین نشست از سلسله نشستهای قرآن پژوهی با موضوع منابع پژوهش های دینی در فضای سایبری روز دوشنبه مورخ12/12/92 با حضور حجت الاسلام و المسلمین سیّد احمد سجّادی برگزار خواهد شد.

آدرس اینترنتی